Boek Besprekig: Platform Socialism: How to Reclaim our Digital Future from Big Tech van James Muldoon

Er is een uitvoerige bespreking in het Engels van Nika Mahnič van de London School Of Economics van het boek “Platform Socialism: How to Reclaim our Digital Future from Big Tech” van James Muldoon. Maar nog niet in het Nederlands. Je zal het boek waarschijnlijk toch in het Engels moeten lezen. Het is te koop aan de democratische prijs van £ 16.99 voor de paperback of £ 9.99 voor het e-book bij Pluto Press. Maar opgelet als je de paperback wil kopen komt er 6 euro verzendingskosten bij.

De twee eerste hoofdstukken sla ik over. Over de geldhonger van Zuckerberg en het democratisch deficit is al zo veel geschreven. Frances Haugen deed het met de interne documenten van Meta in het hand. Over het democratisch deficit van Internet schreef ik al in 2015 in Short history of the digital communication trap voor en na zo veel anderen. Die kritiek kwam in eerste instantie vanuit het oude continent met schrijvers als Geert Lovink en op de in 2011 opgestarte mailing list “unlike us critical research & alternatives in social media”. Pas later schoten ze ook wakker in de VS en het VK.

De meest bekende Amerikaanse niet marxistische analyse vind je bij Shoshana Zuboff met The Age of Surveillance Capitalism, daar is zelfs een Wikipedia pagina aan gewijd, maar haar anlyse bevat heel wat leemtes. Daarom is een analyse vanuit Marxistische hoek ook zeer nutttig. Bij het derde hoofstuk “Communty washing Big Tech” begint het interessanter te worden. Hoe Airbnb en Deliveroo zich oorspronkelijk voordeden als ‘Community’ project, maar uiteindelijk ook geld moesten opbrengen en uitbuitingsmachines werden. In die discussie speelde de Belgische Peer to Peer goeroe een weinig verkwikkelijke rol. Ik schreef een kritiek op zijn laatste boek op het scherp van de snee.

Read More

Het begin van alles in de virtuele ruimte

Projectbeschrijving en hoe gaat het verder

1_0 Korte Geschiedenis

1_1

De eerste inspiratie voor dit project is een tekst van Paul Stubbs:

Paul Stubbs (1998) ‘Conflict and Co-Operation in the Virtual Community: eMail and the Wars of the Yugoslav Succession’, Sociological Research Online, vol. 3, no. 3, <http://www.socresonline.org.uk/3/3/7.html> (PDF)

1_2

Paul Stubbs werkte samen met Zamir in Zagreb in Kroatië, de tekst is de eerste sociologische benadering van computergemedieerde communicatie in een oorlogsgebied. Ondertussen was ik systeembeheerder van KnoopPunt, partner van Zamir, beide leden van APC. Het was op dat moment moeilijk te bevatten wat er gebeurde. Het kostte Paul Stubbs ongeveer 6 jaar om een tweede analyse van Zamir te maken:

Stubbs, Paul, The ZaMir (for peace) network: from transnational social movement to Croatian NGO? // Internet Identities in Europe / Brooksbank Jones, Anny and Maire Cross (ur.).Sheffield: ESCUS, 2004. str. 70-84 (PDF).

1_3

Op zoek naar vaste grond schreef ik in 2003 een essay over constructivistische epistemologie, maar pas in 2006 kon ik een eerste analyse van conflicten in cyberspace opschrijven. Dit markeert de start van het voorgestelde project. Met het constructivisme in gedachten, werd het geïnspireerd door de ontdekking van spiegelneuronen, pragmatische taalkunde en communicatiepsychologie van Paul Watzlawick. Beide vind je op mijn website.

1_4

Op dat moment begonnen weblogs die gedurende zo’n 3 à 4 jaar veel aandacht hadden getrokken te vervagen. En toen begon de Facebook-epidemie zich als een plaag in cyberspace te verspreiden (september 2006). Opnieuw duurde het enkele jaren voordat Facebook kritisch werd bekeken. Toen leidde in december 2010 een sprankeling in Tunesië tot de Jasmijnrevolutie, onmiddellijk gevolgd door de opstand in Caïro op het Tahrirplein, 25 januari 2011. In Spanje Democracia Real Ya! bezette de Plaza del Sol op 15 mei, de aanzet tot Occupy Wall Street. Al deze sociale bewegingen in de echte wereld maakten in zekere mate gebruik van sociale media. Een wake-upcall? Tot slot stelden Geert Lovink (Instituut voor Netwerkculturen/HvA, Amsterdam) en Korinna Patelis (Cyprus University of Technology, Lemasol) voor om op 15 juli 2011 de mailinglist “unlike us critical research & alternatives in social media” op te richten.

In December 2011 maakte ik een tussenstand op: “De Egyptische Revolutie en het gebruik van Sociale Media

Trouwens, het is een misvatting dat sociale media een cruciale rol kunnen spelen in protestbewegingen. Sociale media kunnen mensen sneller boos maken over iets, ze kunnen hun boodschap gemakkelijk delen met een grote groep mensen en ze zijn goedkoop, maar in de roerige jaren zestig waren er geen sociale media om protest te steunen, hoewel protest wereldwijd was. Daar zijn enkele gemakkelijk te begrijpen redenen voor. Autocratische regeringen leren snel en hun budget om het publiek te manipuleren en te misleiden is vele malen groter dan dat van de demonstranten. Gebruik van sociale media waar privacy en veiligheid meestal niet aanwezig zijn, is de ideale bron van data voor de politie van deze regeringen. Elke keer dat demonstranten of tegenstanders worden geconfronteerd met een machtigere vijand of een vijand die beter is in het gebruik van sociale media, lopen ze met hun kop tegen de muur.

In 2015 maakt ik al de analyse dat het een illusie was dat internet meer democratie zou brengen, omdat het ingekapseld was in het neoliberalisme van het systeem “Short history of the digital communication trap

Zie ook het eerste empirisch onderzoek dat dit bevestigt:

Jen Schradie, The Digital Activism Gap: How Class and Costs Shape Online Collective Action, Social Problems, Volume 65, Issue 1, February 2018, Pages 51–74

< https://academic.oup.com/socpro/article/65/1/51/4795348?login=false >

2_0 Voortuigang en plaats

Longitudinale onderzoek journalistiek verweven met tal van andere activiteiten in de echte wereld, ook met of in ieder geval aanwezig zijn op sociale media. Zie het als slow science.

De belangrijkste onderzoekslocatie is België en Nederland. De belangrijkste plaats van ervaring in de echte wereld is de stad Gent in België.

3_0 Beschrijving project

Onderzoek naar het empirisch verifieerbare samenspel tussen “social media” en “real world communities”, al dan niet ongelijkheid creërend. Mijn visie op de impact van sociale media is beïnvloed door kritische auteurs als Manfred Spitzer, Sherry Turkle, Sarah Kiesler, Evgeny Morozov, Geert Lovink, Christian Fuchs, Mayo Fuster Morell, Zeynep Tufecki, Micah M. White, Jen Schradie en dergelijke. Toen enkele beperkte experimenten met sociale media als secundaire ondersteuning catastrofale resultaten hadden, raakte ik ervan overtuigd dat sociale media nutteloos en zelfs schadelijk zijn. Uiteindelijk voelde het als een mentaal concentratiekamp waarvoor ik me vrijwillig had aangemeld.

De mate van sociale ongelijkheid wordt door mij gezien als een functie van de sociale structuur. De manier waarop ik die structuur opbouw is experimenteel. De methode is ingegeven door enerzijds de kritiek van C. Wright Mills op “abstract empirisme” en anderzijds is het een interpretatie van het dynamisch structuralisme van Jean Piaget en de tweede generatie dynamisch structuralisten rond Heinz Von Foerster, ook cybernetica van de tweede orde genoemd. Heinz von Foerster stelde dat bij het beschrijven van een systeem de waarnemer altijd moet rekening houden met zichzelf als waarnemer en als onderdeel van dat waarnemingssysteem.

Read More

Bij ‘t stad Gent wordt er alleen naar u geluisterd als je de media informeert over het probleem

Tijdens de lockdown in April 2020, beperkte de stad Gent het verkeer in drie straten om wandelaars en fietsers meer ruimte te geven. Alhoewel daarover al gemopperd werd in de Karperstaat, had ik er geen probleem mee dat op de Lousbergkaai het verkeer naar de ring tegen gehouden werd aan het kruispunt met de Forelstraat. We moesten buiten komen maar ook afstand houden. Met die maatregel was er meer plaats om afstand te houden als we buiten kwamen. Zo begreep ik het. Uitzonderlijke toestanden vergen uitzonderlijke maatregelen. Nog twee andere straten werden op die manier heringericht: de Groendreef-Willemotlaan en de Henleykaai-Neermeerskaai.

Aangezien ik een straatloper ben, begon het mij op te vallen dat het verkeer in de Karperstraat serieus toegenomen was. Naar de oorzaak was het niet ver zoeken. Het was sluipverkeer. Auto’s die anders de stad uitreden naar de ring langs de Lousbergkaai sloegen nu de Forelstraat in en namen daar de eerste straat rechts, de Karperstraat, die ook uitkomt op de ring. Ineens werd het er heel druk.

Stuk van Lousbergkaai dat afgesloten werd in de richting van de ring is in het rood aangeduid

Read More

Terug naar de basisfunctie van de stad: zorgen voor zijn bewoners

Oplossingen voor de wooncrisis in Gent werden alvast niet gevonden in het concept ‘creative cities’ van Richard Florida en Charles Landry. Met postkaart stadskernen en groene buurten wilden ze jong en creatief talent naar de stad lokken en zo de basis leggen van een nieuwe stedelijke economie. De idee dat stadsbesturen de globale economie in hun stad konden verankeren bleek echter een illusie. De rebelse Gentenaars moeten dringend hun recht op de stad terug opeisen. Ze moeten eisen dat het stadsbestuur terugkeert naar de oorspronkelijke functie van de stad: zorgen voor al zijn burgers. Een nieuw stadsbestuur kiezen is maar een deel van de oplossing, zelf in actie schieten en eisen dat het bestuur luistert naar de burger is het andere deel. Read More

PPS zorgt in Gent niet voor betaalbare woningen

Op het einde van de 19de eeuw wou de Katholieke partij kost wat kost de groei van het stedelijk proletariaat stoppen. Ze propageerde daarom privé eigendom en stadsvlucht. De socialisten daarentegen ondersteunden dat proletariaat met coöperaties. Ze organiseerden de bouw van tuinwijken met collectieve voorzieningen. Maar vanaf de jaren 70 begon de stad leeg te lopen en stonden de arbeiderswijken te verkrotten. De krotten zijn intussen opgeruimd, maar het tweeslachtig woonbeleid hield stand en zorgde in de 21ste eeuw voor een nieuwe wooncrisis. De paarse stadsontwikkeling in Gent bedoeld om tweeverdieners uit de middenklasse naar de stad te lokken, verbant uiteindelijk ook een belangrijk deel van die middenklasse uit de stad. De huidige generatie politici is in de val getrapt van Publiek Private Samenwerking, die wel gezorgd heeft voor een verfraaiing van de stad maar niet voor betaalbare woningen. Read More

De vicieuze cirkels van woonarmoede in Gent

Gent het linkse eiland in conservatief Vlaanderen volgens Daniël Termont. Maar hoe links is Gent nog? In 2012 beloofde de coalitie van SP.a, Groen en VLD het aantal sociale woningen op 20% te brengen, het zijn er vandaag zelfs minder dan de 12% die er al waren. Bovendien zijn twee derden in slechte staat, een derde moet zelfs dringend hersteld worden. Een huis kopen of huren is intussen ook voor velen onbetaalbaar geworden. Zo werkt het verder aanslepend tekort aan sociale woningen de verpaupering in de hand. Read More

Wat doet een gated community in Heernis, Gent?

Leestijd: 6 minuten

Het verhaal van de gated community

Eind de jaren negentig was het bejaardentehuis, bekend als het Lousberg Gesticht in Heernis, uitgeleefd. Het OCMW zette een nieuw gebouw en verkocht het in 1999 in twee delen. De voorbouw, werd verkocht aan een projectontwikkelaar die er burelen en luxueuze lofts van maakte. Men had er evengoed sociale woningen kunnen in onderbrengen, want die zijn er veel te kort. Voor de achterbouw en het aangrenzend park werd geen koper gevonden. Het is duidelijk dat de opsplitsing van het gebouw voorgesneden brood was voor projectontwikkelaars.

Lousbergs gesplitst langs rode stippellijn

Read More